Jak dbać o mikroflorę?

W odpowiedzi na rosnącą świadomość znaczenia mikrobioty jelitowej dla zdrowia człowieka oraz związane z tym pytania zadawane nam przez konsumentów przedstawiamy cykl artykułów napisanych przez dr n. biol. med. Patrycję Szachtę - Dyrektor ds. naukowych Centrum Medycznego Vitaimmun w Poznaniu. Artykuły przedstawiają aktualny stan wiedzy dotyczący fizjologicznej roli mikrobioty przewodu pokarmowego, jak również czynników, które mogą wpływać korzystnie lub nie - na jej skład i funkcję.
Treść artykułów ma charakter popularnonaukowy i nie odnosi się do działania leczniczego produktu Lakcid Forte opisanego w jego Charakterystyce.

Mikrobiota jelitowa, zwana również florą lub mikroflorą jelitową jest niezbędna dla prawidłowego funkcjonowania naszego organizmu. Dysbioza jelitowa czyli zaburzenie prawidłowego składu mikrobioty w jelicie może być przyczyną pogorszenia stanu zdrowia.

 

Czym jest dysbioza jelitowa? 

Dysbioza polega na nadmiernym namnożeniu bakterii i grzybów potencjalnie chorobotwórczych przy jednoczesnym zmniejszeniu ilości bakterii prozdrowotnych. Z uwagi na mnogość ról pełnionych przez ekosystem jelitowy zaburzenie tego wrażliwego układu jest częstą przyczyną problemów zarówno ze strony przewodu pokarmowego, jaki i układów pozornie nie związanych z przewodem pokarmowym. Z tego względu warto wiedzieć w jaki sposób dbać o mikrobiom jelitowy i jakie czynniki mogą potencjalnie prowadzić do rozwoju dysbiozy jelitowej. Do czynników najsilniej zaburzających układ mikroflory jelitowej z pewnością należy zaliczyć antybiotyki. Stosowane są w celu leczenia infekcji bakteryjnych, natomiast z uwagi na swoje działanie przeciwbakteryjne uszkadzają również mikroorganizmy będące częścią flory jelitowej człowieka. Stopień uszkodzenia mikroflory jelitowej zależy od rodzaju stosowanego antybiotyku, czasu farmakoterapii, wyjściowego stanu mikrobioty pacjenta oraz od tego czy w trakcie i po zakończeniu antybiotykoterapii sięgniemy po odpowiednio dopasowane szczepy probiotyczne, działająco osłonowo na mikrobiom np. mieszanka szczepów probiotycznych Lactobacillus rhamnosus Pen, E/N, Oxy.

 

Mikrobiota jelitowa - zaburzenia i sposoby jej pielęgnacji

Objawami zaburzenia składu mikrobioty jelitowej w trakcie stosowania antybiotyku najczęściej jest biegunka – od postaci łagodnej aż po zagrażającą zdrowiu biegunkę związaną z namnożeniem Clostridium difficile, prowadzącą do rozwoju rzekomobłoniastego zapalenia jelita grubego.

Wybór odpowiedniego probiotyku jest kluczowy w zapobieganiu biegunce związanej z antybiotykoterapią i jej powikłań. Warto więc sięgać po uznane i sprawdzone szczepy probiotyczne. Należy również pamiętać, iż stosowanie probiotyku tylko w trakcie antybiotykoterapii nie wystarczy. Zaburzenia mikroflory jelitowej obserwowane są bowiem wiele tygodni, a nawet miesięcy po zakończeniu leczenia. Z tego względu suplementacja probiotykiem powinna zostać odpowiednio przedłużona.

Poza antybiotykoterapią istnieje szereg czynników wpływających negatywnie na mikrobiotę jelitową.

Dr Patrycja Szachta

Z pewnością wymienić tu należy: stosowanie używek (papierosy, alkohol, narkotyki), przewlekłe stosowanie leków (inhibitory pompy protonowej, niesteroidowe leki przeciwzapalne), wysokoprzetworzona dieta, uboga w błonnik roślinny, sport na poziomie wyczynowym oraz przewlekły stres psychiczny.

 

Szczególnie istotnym elementem profilaktyki zaburzeń mikroflory jest codzienna dieta. Sposób żywienia determinuje układ mikrobioty w olbrzymim stopniu. Podobnie jak my, nasze bakterie jelitowe muszą się odpowiednio odżywiać. Należy więc dbać o to, aby w naszej diecie każdego dnia znajdowały się naturalne prebiotyki w odpowiednio wysokiej podaży. Pod pojęciem prebiotyku rozumiemy nie ulegające rozkładowi przez enzymy trawienne gospodarza włókna roślinne, stanowiące pożywienie dla prozdrowotnych bakterii bytujących w przewodzie pokarmowym. Do najlepszych źródeł prebiotyków w żywności należą: cykoria, szparagi, karczochy, cebula, fasola, topinambur.

Dla prawidłowego funkcjonowania mikroflory jelitowej istotne jest również dbanie, aby codzienna dieta była możliwie mało przetworzona, najlepiej bez konserwantów i dodatków do żywności, a bogata w produkty fermentowane (kiszonki, jogurty, mleka acidofilne – dwa ostatnie w przypadku braku reakcji alergicznych i nietolerancji produktów mlecznych). Badania wykazały, iż już po około 10 dniach od zmiany diety na wysokobłonnikową układ mikroflory jelitowej zaczyna się korzystnie zmieniać, lecz nie jest to zmiana długofalowa. Z tego względu dbałość o dietę powinna być integralną częścią dbania o zdrowy mikrobiom przez cały czas.

Jeśli z różnych względów nie ma możliwości wzbogacenia swojego codziennego jadłospisu o odpowiednią ilość warzyw i owoców, rozwiązaniem mogą okazać się dostępne w sprzedaży gotowe prebiotyki. Wymienić tu można między innymi FOS (fruktooligosacharydy), inulinę czy też skrobię oporną.

AUTOR:
Dr n. biol. med. Patrycja Szachta

  • Piśmiennictwo: 
    1. Dysbiosis of the gut microbiota in diseaseSimon Carding1,2, Kristin Verbeke3, Daniel T. Vipond, Bernard M., Corfeand Lauren J. Owen. Microb Ecol Health Dis. 2015; 26: 10.3402/mehd.v26.26191.
    2. Ruth K. Dudek-Wicher, Junka A., Bartoszewicz M.: The influence of antibiotics and dietary components on gut microbiota. Prz Gastroenterol. 2018; 13(2): 85–92.
    3. Mills S, Stanton C, Lane JA, Smith GJ, Ross RP.: Precision Nutrition and the Microbiome, Part I: Current State of the Science. Nutrients. 2019 Apr 24;11(4). pii: E923. doi: 10.3390/nu11040923. 

LAK/029/06-2019

KOMUNIKAT OD PRODUCENTA

Szczepy Lactobacillus rhamnosus obecne w produkcie leczniczym Lakcid Forte, podobnie jak inne bakterie kwasu mlekowego kolonizują śluzówkę jelit i normalizują skład mikroflory przewodu pokarmowego zwłaszcza po jego wyjałowieniu w wyniku stosowania antybiotykoterapii.
Nie należy przypisywać produktowi Lakcid Forte działań oraz zastosowań innych niż wskazane w punktach 4.1 oraz 5.1 Charakterystyki Produktu Leczniczego.
Produkt Lakcid Forte wskazany jest do stosowania:

  • W leczeniu wspomagającym w czasie i po antybiotykoterapii
  • W leczeniu poantybiotykowego zapalenia jelit ze szczególnym uwzględnieniem leczenia wspomagającego rzekomobłoniastego zapalenia okrężnicy oraz leczenia nawracającego rzekomobłoniastego zapalenia okrężnicy
  • W zapobieganiu biegunce podróżnych

Zdrowe jelita:

Czym jest mikroflora i jaką rolę spełnia w organizmie?
Myśląc o roli przewodu pokarmowego pierwszą myślą jest trawienie i wchłanianie spożywane...
Dieta a stan mikroflory jelitowej
O znaczeniu mikrobioty jelitowej w zachowaniu zdrowia i dobrej kondycji powiedziano w ostatnich...
Zdrowe jelito - zdrowy organizm?
Istotną rolę przewodu pokarmowego dla prawidłowego funkcjonowania całego organizmu i w kons...